Hôm qua tụi mình học về câu mệnh lệnh, nhưng cách dùng hơi thô, nên bài hôm nay sẽ giúp các bạn nói tiếng Anh lịch sự hơn.

A. Có nhiều cách khiến người khác làm việc gì đó

("Cách" ở đây là cách nói nhé, không phải đe dọa bằng vũ khí :-D)

I'd be grateful if you could translate this letter. (Mình sẽ rất biết ơn nếu bạn dịch giúp lá thư này; 'd = would) => "asking a favor", yêu cầu một ân huệ.

Could you translate this letter, please? => một yêu cầu lịch sự (a polite request).

Trên bài thi (exam paper): "Translate this letter." Đây đơn giản là một chỉ dẫn (instruction) nên không cần quan tâm đến phép lịch sự.

Tùy ngữ cảnh mà bạn chọn cách nói khác nhau, nhưng công thức chung thường là "Could you...".

B. Rất lịch sự thì phải nói nhiều hơn

Would you be so kind as to move into the other room, please? (Bạn vui lòng chuyển sang phòng khác được không?)

I wonder if you'd mind dealing with the matter for me.

Could you sign here, please?

Would you mind giving me a lift? (give someone a lift = cho ai đi nhờ xe)

Mấy câu này nghe rất "nhão" nếu dịch thẳng sang tiếng Việt, nhưng người bản xứ dùng như thế cho "formal" nên chúng ta cứ bắt chước. Nhập gia tùy tục ("when in Rome, do as the Romans do").

Thông thường chúng ta dùng dạng câu hỏi cho những yêu cầu như thế. Tiếng Việt cũng vậy:

• Chở mình đi với.
• Chở mình đi với, nhé? => dễ thương hơn nhiều!

Ngay cả những người có thẩm quyền (giám thị...) cũng thường nói lịch sự:

Can you get your books out, please?

I want you to just keep still a moment.

You mustn't spend too long on this. (Để ý: spend + on.)

I'd like you to move closer together.

Would you like to come this way?

C. Câu cầu khiến có thể dùng để ra lệnh

• Giáo viên – Học sinh: Open your books, please.
• Bác sĩ – Bệnh nhân: Don't move. (Cảnh sát – Kẻ cướp cũng được =))
• Ông chủ – Nhân công: Now print out a copy.

Các bạn thấy đó, khá thô (trừ câu đầu), nên hãy "lựa lời cho vừa lòng nhau" theo một công thức lịch sự (polite formula):

Can you get out your books, please?

Open them at page 60 and look at the photo. Then think about your reaction.

Nhiều khi, nếu hai người đã thân nhau thì câu cầu khiến dùng khá thoải mái:

Give me a hand with these boxes. (Giúp tớ một tay với đống hộp này.)

Hurry up, or we'll be late. (Nhanh lên, không thì trễ đó.)

D. Cách hỏi/xin gì từ ai đó

Can/Could we have our bill, please?

I'd like an orange juice.

A box of matches, please.

Thay vì nói "Do it", hãy nói "Could you do it, please?" hay "Would you mind doing it, please?"

Ngoài lề: ta cũng học được cấu trúc Would you mind + V-ing.