Bài này viết ngày 18/05/2013, được sửa lại ngày 09/06/2015 vì mình thấy có một vài thiếu sót.
Lời khuyên đầu tiên: tránh dùng "if not", vì nhiều trường hợp nghĩa của cụm này rất tối (ambiguous).
Thông thường các bạn sẽ dịch "if not" = "nếu không":
It's a beautiful flower, if not the prettiest.
Đây là bông hoa đẹp, nếu không nói là đẹp nhất.
Ở đây còn có thể dịch "if not" = "perhaps" (có lẽ) mà nghĩa câu không đổi: Đây là bông hoa đẹp, có lẽ là bông đẹp nhất.
Tuy nhiên cách dịch như vậy là chưa đủ. Theo Grammarphobia, "if not" có 2 nghĩa:
- if not = perhaps, maybe even
- if not = but not
Hai nghĩa này trái ngược hoàn toàn. Ví dụ trên cũng có thể hiểu là: Đây là bông hoa đẹp, nhưng không phải là bông đẹp nhất.
Vì vậy, thay vì dùng "if not" để phủ định, hãy dùng otherwise hoặc but not:
I have to write her a letter, otherwise she will never see me again.
It's a beautiful flower, but not the prettiest.

Một ví dụ dễ gây hiểu nhầm khác, trích từ The Economist:
I'm a good tennis player, if not a great one.
Nếu người nghe biết người nói là người khiêm tốn thì sẽ hiểu "if not" = "but not". Nếu người nghe biết người nói là người ngạo mạn thì sẽ hiểu "if not" = "perhaps".
Vì vậy, xin nhắc lại: try to avoid using "if not" as much as possible.