Update (2026): Bài viết ghi lại kinh nghiệm năm 2014. Các con số (mức chứng minh tài chính, học bổng), yêu cầu hồ sơ, địa chỉ lãnh sự quán và quy trình xin visa đã thay đổi nhiều, hãy kiểm tra thông tin mới nhất trên trang của trường và Đại sứ quán/Lãnh sự quán Hàn Quốc.

Quan điểm của mình là có những thứ nếu không chia sẻ thì rất đáng tiếc. Không phải vì chúng đáng giá gì, mà vì ít ra chúng có thể giúp ích cho người khác thay vì nằm im một chỗ.

Bài viết dựa trên kinh nghiệm của bản thân, mong những ai đi cùng con đường mình chọn sẽ không mắc phải những sai lầm tương tự, và những ai đang bối rối, thiếu định hướng trong cuộc sống cũng có thể tháo gỡ dễ dàng hơn.

Hiện tại mình đang học ngành IT tại Soongsil University, Seoul, Hàn Quốc. Mình nghỉ việc được hơn 3 tuần (từ 25-02-2014), hôm nay xin tóm tắt lại quá trình từ lúc ra trường cho đến khi ngồi đây gõ bàn phím...

1. Định hướng

Lúc chuẩn bị ra trường, du học vẫn là khái niệm khá mơ hồ với mình, dù mình cũng tham gia khá nhiều buổi seminar và sưu tầm kha khá các trang web về học bổng (danh sách này mình đã tổng hợp từ cuối năm 2011).

Vào khoảng giữa năm 2012, mình đọc được một bài trên diễn đàn của trường về việc phòng Lab của Đại học Soongsil tuyển sinh viên nghiên cứu. Thấy hay hay nên mình nói cho một đứa bạn và "dụ" nó đăng ký thử. Vài tháng sau, lúc mình chính thức tốt nghiệp thì cũng là lúc thằng bạn đó đặt chân xuống sân bay Incheon (Seoul) để bắt đầu học kỳ đầu tiên tại Soongsil.

2. Công việc

Ngày 4-9-2012 là ngày đầu tiên mình vào công ty VNG. Mình quyết định đi làm vì ngoại ngữ chưa tốt và cũng chẳng có điểm gì quá nổi bật. Chuyện du học coi như trôi vào quên lãng...

VNG có môi trường làm việc rất tốt, mình được nuông chiều khá nhiều, nên hơn một năm đó ngoài công việc ra mình cũng không rèn luyện thêm về học thuật. Phần lớn thời gian ở công ty rất vui, cuộc sống đơn giản với những nhịp điệu đều đặn. Chỉ có điều, với mức lương hiện tại (không thấp so với các bạn mới ra trường), để tính chuyện 5 năm, 10 năm sau có một căn nhà, một cô vợ... thì hơi khó.

Đầu năm 2013, sau Tết, mình học Cao học tại chính ngôi trường cũ (UIT, Đại học Công nghệ Thông tin, ĐHQG TP.HCM), cơ sở trong thành phố. Nhưng chỉ được vài tuần, vì công việc hơi nhiều và không có hứng thú nên mình bắt đầu cúp học, rồi quyết định nghỉ sau đó một tháng, trước khi kịp đóng học phí.

Mình nhận ra: đi làm thứ 2 đến thứ 6, thứ 7 và Chủ nhật đi học Cao học thì chẳng còn bao nhiêu thời gian ăn chơi, và mình không thích như vậy T__T

(Thực ra việc chọn học lên Thạc sĩ cũng vì một lý do đơn giản: sau này lớn tuổi thì đi dạy, bởi nghề IT khá bạc bẽo, ngoài 30 là rất khó bám trụ.)

3. Lựa chọn

Sau Tết 2013, người bạn thứ hai của mình cũng sang học tại Soongsil. Đến tháng 9 năm 2013, chuyện tình cảm của mình vẫn chưa an bài, mình cứ tự trách là duyên chưa đến. Việc ở công ty thì đều đều, và mình bắt đầu sợ cuộc sống như vậy sẽ trôi qua phí phạm.

Giai đoạn này mình tìm hiểu khá nhiều về ý nghĩa cuộc sống, đọc về tôn giáo (Mật giáo, Phật giáo, Công giáo...) và những câu chuyện liên quan. Tiếc là mình chưa đủ khả năng tìm hiểu sâu hơn nên càng thấy mất phương hướng, chán đời. Cũng lúc này mình nhờ mấy đứa bạn đã sang Hàn Quốc tìm giúp các học bổng, và bắt đầu chuẩn bị hồ sơ nộp cho trường bên đó.

4. Quy trình

Thông thường để đi du học, quy trình như sau:

• Nộp hồ sơ apply vào trường X (trước đó tốt nhất nên tìm một Giáo sư của trường để xin bảo lãnh, sẽ có lợi thế hơn nhiều).
• Trường X yêu cầu các thủ tục liên quan.
• Nếu đáp ứng đủ thủ tục và phỏng vấn thành công, trường gửi giấy xác nhận nhập học (Admission), có thể kèm xác nhận học bổng.
• Dùng Admission này đem đến Lãnh sự quán để xin visa. (Visa là bản xác nhận dán trên hộ chiếu; để có hộ chiếu, bạn đến cục xuất nhập cảnh nơi mình ở để đăng ký.) Visa cho phép bạn nhập cảnh vào nước mà bạn nộp hồ sơ.

Trường hợp của mình:

• Khi nộp hồ sơ, đầu tiên có một anh đại diện của Lab phỏng vấn, sau đó giáo sư phỏng vấn qua điện thoại. Nếu OK, trường sẽ gửi email yêu cầu nộp các giấy tờ cần thiết (ví dụ bản hướng dẫn dành cho sinh viên nước ngoài của trường, trang số 2).
• Có một phần đòi chứng minh tài chính gia đình trên 13.000 USD. Bạn có thể đến ngân hàng (như Eximbank, Á Châu) vay ngắn hạn để lập sổ tiết kiệm chỉ nhằm chứng minh tài chính, vài tuần sau trả lại; bạn chỉ phải trả vài trăm ngàn tiền lãi.
• Khi làm hồ sơ, nên dự phòng 2-3 bản, photo công chứng và cất giữ cẩn thận. Khi gửi ra nước ngoài, hãy chọn nơi gửi uy tín bằng đường hàng không hoặc tàu thủy để rút ngắn thời gian; qua bưu điện sẽ rất lâu.
• Tiếp theo, nhà trường chấp thuận hồ sơ sẽ gọi điện phỏng vấn (có email báo trước). Thường đây chỉ là thủ tục, vì một khi Giáo sư đã chấp thuận thì trường đương nhiên đồng ý. Sau đó trường gửi Admission về; nếu có người quen trong Lab thì nhờ họ chuyển giúp.
• Trong lúc chờ Admission, hãy theo dõi sát yêu cầu của Lãnh sự quán, tốt nhất là đọc kỹ website của nơi bạn nộp đơn (của mình là LSQ Hàn Quốc tại đường Nguyễn Du, TP.HCM). Có nhiều yêu cầu phải đúng thì đi xin visa mới nhanh. Ví dụ:
  • Khi khai đơn, mục "đang làm việc không" tốt nhất nên bỏ trống và ghi tên trường vừa tốt nghiệp (nếu không họ sẽ yêu cầu chứng minh bằng đơn nghỉ việc, giấy tờ công ty rất rắc rối).
  • Mua vé máy bay phải cân nhắc kỹ so với ngày nhận visa để tránh phải đổi vé khi lỡ chuyến.
  • Đặc biệt chú ý học bổng và học phí. Nếu bằng nhau thì không sao; nếu học bổng thấp hơn học phí, LSQ có thể bắt bạn tự chứng minh tài chính gia đình (15.000 USD), kèm đơn cam kết của ba mẹ, sổ thu chi trong năm của người cam kết, sổ hộ khẩu và CMND photo công chứng. Có cách đơn giản hơn là nhờ Giáo sư cam kết bảo lãnh; lần của mình họ còn bắt giáo sư phải chứng minh tài chính và có giấy xác nhận.
  • Giữ lại 1-2 bản scan và photo các giấy tờ từ trường gửi về, vì làm thủ tục Hải quan sau này có thể bị hỏi tới. Giấy tờ gì cũng nên có bản backup.
• Sau khi nhận visa thì coi như tạm ổn: ra tiệm vàng đổi sang USD và tiền của nước bạn sẽ đến.

5. Lên đường

Rất may là người Hàn Quốc vẫn nói được tiếng Anh, tuy không tốt lắm nhưng đủ để nhờ giúp đỡ.

Khi bay sang, nên hẹn thời gian để người quen bên kia đón ở sân bay đúng giờ, tránh bỡ ngỡ ban đầu. Tìm chỗ ở, hòa nhập văn hóa và ngôn ngữ... là những việc cần làm song song với thủ tục nhập học, thẻ cư trú...

Chi tiết hơn mình sẽ bổ sung sau, hiện tại mình cũng còn bỡ ngỡ, chưa hiểu rõ hết T__T.

Update 2014-07-09: Nhớ chụp nhiều ảnh thẻ trước khi đi: khoảng một chục tấm cỡ 3x4, 4x6, 2x3... để sang đây đỡ tốn kém lúc ban đầu và có sẵn mà dùng, vì mới sang sẽ phải làm rất nhiều thủ tục.