Nợ … khó đòi
Update (2026): Các con số trong bài là số liệu và ước tính của năm 2014; nhiều liên kết nguồn có thể đã hỏng. Hãy tra số liệu mới nhất từ các nguồn chính thức trước khi trích dẫn.
- Nợ công là nợ mà chính phủ đi vay để lo cho nhân dân, tạm gọi là X (xem thêm [1]).
- Các tập đoàn, công ty nhà nước cũng đi vay để trang trải dự án, tạm gọi là nợ doanh nghiệp nhà nước, ký hiệu Y (xem thêm [2]).
Do đó: X + Y = tổng nợ (ký hiệu Z).
GDP (Gross Domestic Product) là tổng sản phẩm quốc nội [3].
Tổng nợ / GDP = Z/GDP ~ 88%. Nghĩa là thực chất hằng năm chúng ta chỉ còn dư khoảng 12% GDP, chưa tính lạm phát.
Theo một phân tích trên mạng xã hội, mỗi đứa trẻ ở Việt Nam ra đời đã "được" ôm cục nợ khoảng 36 triệu VNĐ.
Ngoài ra, nếu chỉ coi doanh nghiệp có 100% vốn nhà nước là DNNN thì vô hình trung một lượng lớn "nợ" đã bị đẩy sang doanh nghiệp tư nhân [4].
Vậy nên gia đình nào tính "làm thêm một thằng cu hay con hĩm" thì cân nhắc kỹ nhé.

Tham khảo
- https://www.economist.com/content/global_debt_clock
- https://vneconomy.vn/thoi-su/tong-no-tap-doan-tong-cong-ty-nha-nuoc-vuot-15-trieu-ty-dong-2014112706211651.htm
- https://tradingeconomics.com/vietnam/gdp
- https://vneconomy.vn/doanh-nhan/chi-la-doanh-nghiep-nha-nuoc-khi-nha-nuoc-nam-100-von-20141126090848695.htm