A. Actions

Sự khác nhau giữa hiện tại hoàn thành và quá khứ đơn nằm ở chỗ người nói có liên kết việc xảy ra trong quá khứ với hiện tại hay không.

• Past: The car broke down yesterday. (Chiếc xe bị hư hôm qua; hôm nay nó thế nào thì không rõ.)
• Present perfect: The car has broken down. (Xe bị hỏng trước đó và bây giờ vẫn hỏng.)

Ta dùng quá khứ đơn cho hành động có thời gian "hữu hạn", tức khoảng thời gian đó đã kết thúc (chiếc xe trên có thể đã được sửa hoặc chưa), và hành động có thời gian xác định (ở đây là yesterday).

Còn hiện tại hoàn thành diễn tả hành động xảy ra ở quá khứ, kéo dài tới hiện tại và rất có thể tiếp diễn tới tương lai. Nhớ chữ "present" (hiện tại) là nhớ nguyên tắc dùng thì này.

B. States

Nếu trạng thái đã chấm dứt, ta dùng past simple:

I had that bike for years. (Rồi sau đó tôi bán nó.)

I was there from 3 AM to 5 AM. (Rồi tôi rời đi.)

Nếu trạng thái vẫn tồn tại, ta dùng present perfect (tương tự mục A):

I*'ve had** this bike for years.*

C. Repeated actions

Dùng past simple nghĩa là chuỗi hành động lặp lại đó đã kết thúc:

Rose acted in more than 50 movies. (Đã đóng hơn 50 phim và giờ không đóng nữa; sự nghiệp đã chấm dứt.)

Michael has acted in more than 50 movies. (Đã đóng hơn 50 phim và vẫn tiếp tục, chưa nghỉ hưu; sự nghiệp kéo dài đến nay và có thể chưa kết thúc.)

D. Reporting news

Trên đài báo, ta dùng hiện tại hoàn thành để giới thiệu tin tức, sau đó dùng quá khứ đơn để mô tả chi tiết:

There has been a serious accident on Route 666. It happened at 10 PM, when a lorry went out of control and collided with a car.

(lorry: xe tải; collide: va chạm, đụng độ)

Khi nói chuyện cũng tương tự:

I*'ve been** on a holiday.*
Oh, where did you go?

The new chairs have arrived. They came here yesterday morning.

Bài viết hơi lằng nhằng, nhưng bạn chỉ cần nhớ:

Present perfect phải dính tới hiện tại; còn past simple thường có thời gian cụ thể, hoặc hành động đó phải chấm dứt ở quá khứ rồi.